Aan het eind van 2011 is hard gewerkt aan de inventaris van de collectie Handschriften. Per 21 januari zal ook die inventaris op het internet beschikbaar komen. Deze stukken kunt u dan aanvragen op onze studiezaal via het geautomatiseerde systeem.

Sommige boeken blijven voor ‘problemen' zorgen. Het leesprobleem van de maand december komt wederom uit DTB Enkhuizen 46. Dit is een register van huwelijksafkondigingen in Enkhuizen in de periode 1630-1639.

Op 21 juli 1634 werden ingeschreven in het huwelijksafkondigingenboek Lambaert Garrijtsz., wonende ‘tot dort' (Dordrecht) en Grijetien Heeris wonende in Enkhuizen in de Westerstraat.

In de kantlijn lezen we dat het stel trouwde op 20 augustus 1634. Daarboven staat een doorgehaalde aantekening.

Een aantal woorden is leesbaar: het gaat waarschijnlijk over het afkondigen van de geboden. Heeft u enig idee wat hier staat en wat men bedoelde? Plaats dan een reactie op het WFA-Weblog. Daar kunt u ook de afbeeldingen vergroten.

De kosten bedragen € 70,-. Donateurs van de Stichting Vrienden van het Westfries Archief krijgen € 10,- korting. Mochten er meer dan vijftien belangstellenden zijn, dan wordt bekeken of er twee groepen worden gevormd, of dat een wachtlijst moet worden ingesteld.

Bezoekers hebben in het algemeen veel waardering voor het openbare archiefwezen. De laatste jaren komen onze klanten echter steeds minder “in huis”, en zien we een toenemende verschuiving naar internet. Diverse reacties gingen over slechte vindbaarheid van informatie op de website. Deze klacht speelt bij veel archiefdiensten. Dit punt wordt meegenomen bij de bouw van onze nieuwe website, waarvan de aanbesteding onlangs is afgerond. De website wordt in 2012 gebouwd en opgeleverd. Vanzelfsprekend staat verbetering van de zoekmogelijkheden hoog op ons lijstje van aandachtspunten.

De behoefte van onze bezoekers aan meer genealogische gegevens op de website is onverminderd groot. Het Westfries Archief gaat in 2012 door met het publiceren van indexen. Volgend jaar zal zo'n 20% van de collectie doop-, trouw- en begraafboeken digitaal te doorzoeken zijn.

Veel bezoekers van het Westfries Archief zijn op zoek naar gegevens van hun huis. Dat er van de vaak kwetsbare bouwtekeningen geen fotokopieën gemaakt mogen worden, vindt men vaak jammer. Wij gaan onderzoeken of hier een oplossing voor is.

Onderhoudswerkzaamheden

In Twisk moest op een stuk land nieuwe hekken worden gezet. Ook het onderhoud van deze hekken moest worden geregeld. Het was gebruikelijk dat de afspraken die gemaakt werden bij de notaris werden vast gelegd om burenruzies te voorkomen.

In de akte lezen we wat voor afspraken er werden gemaakt, en dat waren er nogal wat. Zo ontving Pieter van Jan en Dirk ‘negen gulden ende hondert spijkers' om het hek te onderhouden. Hij moest het hek ‘voortaen ordentelijk onderhouden'. Ook werd beschreven hoe het hek eruit zag, ‘een digt hek hoog ses houtvoeten, tusschen en op de scheydinge van der comparanten erven'.

Bent u benieuwd welke afspraken er nog meer werden gemaakt over het hek in Twisk? Klik dan hier.

Het leesprobleem van de maand december komt uit DTB Enkhuizen 46. Dit is een register van huwelijksafkondigingen in Enkhuizen in de periode 1630-1639.

Op 16 november staat het volgende leesprobleem:

Achter de naam van bruidegom Dierck Klemansz., boven “wonende”, staat een toevoeging. Heeft u enig idee wat hier staat? Plaats dan een reactie op het WFA-Weblog. Daar kunt u ook de afbeeldingen vergroten.

Als laatste eerbetoon aan het herdenkingsjaar van de “Hoornse Taart” kunt u sinds vorige week bij de tentoonstellingsruimte in het Westfries Archief een kleine tentoonstelling bezichtigen waarin het verhaal van de Hoornse Taartmoord van 1910-1911 wordt verteld. In vijf vitrines wordt achtereenvolgens verteld over de dag dat de taart bezorgd werd, de speurtocht van de politie naar de dader, de bekentenis en het motief van Johannes Beek, het verloop van het strafproces en het daaruit ontstane juridische begrip van ‘voorwaardelijk opzet'. Het verhaal wordt verduidelijkt met behulp van kopieën van fotomateriaal, getuigenverhoren, en processtukken. Tot slot kunt u ook enkele berichten zien die in die tijd in de landelijke media verschenen, welke aantonen dat de taartmoord toen landelijk voor ophef zorgde.

Mocht u nog in de centrale bibliotheek van Hoorn komen dan treft u daar een kleinere variant van de tentoonstelling aan in het Historisch Informatie Punt (HIP). Hier krijgt u ook kopieën van de belangrijkste stukken te zien zoals de begeleidende brief bij de taart, de bekentenis van Beek, en het uiteindelijke oordeel van de Hoge Raad.

De meer juridisch geïnteresseerde kan hier ook het boekje De Hoornse taart en andere rechtsmonumentjes inzien waarin op smeuïge wijze wordt verteld over de Taartmoord en andere misdrijven en daaruit voortgekomen ontwikkelingen in de Nederlandse rechtspraak.

Veel plezier!

Elke tweede vrijdag van de maand, tussen 14.00 uur en 16.00 uur, bent u bij het Westfries Archief van harte welkom voor het voorouderspreekuur. Vrijwilligers van de NGV helpen u op weg met uw onderzoek. Zij geven voorlichting en tips over de aanpak van stamboomonderzoek en demonstreren enkele programma's waarin u de informatie over uw voorouders kunt opslaan. Bovendien leert u hoe u genealogische gegevens in de studiezaal van het Westfries Archief kunt opzoeken en verwerken.

Probeer vóór uw komst zoveel mogelijk feiten te verzamelen over uw ouders en grootouders (indien mogelijk ook de overgrootouders), zoals geboortedata, geboorteplaatsen en trouwdata. Kijk hiervoor eens in oude trouwboekjes.

Het Westfries Archief is te vinden op de Blauwe Berg 5C te Hoorn. Klik hier voor een routebeschrijving.

Verbroken belofte

De hoogzwangere Marij Nannings stapte op 2 juli 1730 samen met haar vader Nanning Pieters Bulloper naar de notaris van Oosterblokker. Marij was zwanger van het kind van haar werkgever, Volkert Groen. Hij ontkende dit echter. Bij de notaris werd een insinuatie opgemaakt. In deze akte lezen we dat Marij ‘vleesselijke conversatie' met Volkert heeft gehad ‘op belofte (…) haar niet te sullen verlaaten maar swanger zijnde te sullen trouwen'.

Maar getrouwd werd er niet. Op 7 juli beviel Marij van een zoon. Een ongehuwde moeder was een schande. Als Marij kon bewijzen dat Volkert haar een trouwbelofte had gedaan, dan kon zij haar reputatie nog enigszins redden. Immers, Volkert had in dat geval zijn belofte moeten nakomen. Het niet nakomen van een trouwbelofte was strafbaar.

Marij moest op zoek gaan naar getuigen die konden verklaren dat zij en Volkert een relatie hadden en dat Marij zich verder altijd netjes had gedragen. Marij vond enkele oud-collega's bereid om te getuigen. Zij verklaarden dat Marij niet met andere mannen omging en dat zij ‘seer weijnig uitging'. Verder vertelden de getuigen dat Marij en Volkert ‘rasen en tokkelen als twee jonge menschen die niet sonder liefde tot malkander waren'. Een oud-collega vertelde dat zij Volkert en Marij in de schuur had gehoord ‘daar sij te samen lagten en stoeijden'. Kortom, wat tussen Volkert en Marij speelde was ‘te wondermoy'.

Hoe wondermooi het ook was, Volkert weigerde met Marij te trouwen om zodoende haar reputatie en zijn eigen reputatie te redden. Volkert verspreidde zelfs het gerucht dat niet hij, maar een andere man de vader van het kind was…

Bent u benieuwd of het eventueel toch nog tot een huwelijk tussen Marij en Volkert kwam? Of heeft Volkert misschien toch gelijk en was hij niet de vader? Lees hier het hele verhaal.