Of het archief van de Gezondheidscommissie Hoorn (1903-1934) nu wel of niet in de schatkist thuishoort, daarover kun je van mening verschillen. Dit archief bevat echter zo'n schat aan waardevolle informatie, dat aandacht op deze plek op haar plaats is.
Hierboven een opname van een uitzonderlijk slechte woning aan het Achterom in Medemblik in 1905. De onthutste inspecteur spreekt van een "onbeschrijfelijk nare toestand", het non plus ultra van gebrekkige woningen in Medemblik.
Achterom te Medemblik, begin 20e eeuw.
In het archief vindt u namelijk opnamestaten van rond 1905 van alle panden uit het werkgebied van de commissie. Minutieus wordt elke woning beschreven; van elke kamer vindt u de oppervlakte, u vindt of er waterleiding, gas, elektriciteit in de woning aanwezig was en of de bewoners beschikten over een deugdelijk toilet. Ook als een deel van het pand in gebruik was als bedrijfsruimte (winkel), staat dat vermeld. Het is heel bijzonder dat deze opnamestaten bewaard zijn gebleven.
Dit formulier voor het pand A42 aan de Dorpsweg te Hensbroek is een goed voorbeeld van hetgeen op de opnamestaten is te lezen. In dit pand woonde kastelein Dirk Kool.
De woningopname-formulieren van de gemeenten Abbekerk, Berkhout, Heerhugowaard, Hensbroek, Hoogwoud, Hoorn, Medemblik, Midwoud, Nieuwe Niedorp, Obdam, Opmeer, Opperdoes, Oude Niedorp, Spanbroek, Sijbekarspel, Twisk, Winkel, Wognum en Zwaag zijn aanwezig. Daarnaast zijn er enquêteformulieren betreffende “inrichtingen tot verpleging van zieken”, scholen, begraafplaatsen, wees- en armenhuizen, bakkerijen en slachterijen. Doordat er zoveel bewaard is, is dit archief een perfecte bron voor lokaal-historisch onderzoek.
In ons werkgebied bestond ook de Gezondheidscommissie Enkhuizen, maar van deze commissie zijn de opnameformulieren verloren gegaan.
