Aanwinsten juni 2026
25-06-2026
In de maand juni heeft het Westfries Archief nieuwe aanwinsten mogen ontvangen. De schenkingen van de maand bestaan uit edities van de Vrije Westfriese krant, het boek Retour Berlijn en terug, verenigingsarchief van de Uitvaartvereniging Venhuizen-Hem, Collectie de Greeuw, 18e eeuwse rouwbrieven uit Enkhuizen en stukken van de Gidsen in Blokker.
Vrije Westfriese krant
Deze maand zijn de edities van de Vrije Westfriese Krant uit de periode 1982-1984 geschonken aan het Westfries Archief. Een mooie aanvulling op de losse edities uit 1981 en 1985 die al in de collectie aanwezig waren.
De Vrije Westfriese Krant ontstond begin jaren tachtig als reactie op de fusie van regionale dagbladen in de regio. De initiatiefnemers vreesden dat Westfriesland hierdoor een zelfstandige journalistieke stem zou verliezen en brachten daarom een eigen krant uit.
Naast de krantenedities schonk Robert Vinkenborg, voormalig redacteur van de Vrije Westfriese Krant, ook zijn recent verschenen boek Retour Berlijn en terug. Hierin vertelt hij het verhaal van Cor van de Poel uit Hoorn, medeoprichter van de Vrije Westfriese Krant, en zijn ervaringen als dwangarbeider in Berlijn tijdens de Tweede Wereldoorlog.
Na een oproep voor de Arbeitseinsatz besloot Cor niet onder te duiken. Dit deed hij om zijn Joodse vriendin Doortje, die bij hem thuis ondergedoken zat, niet in gevaar te brengen. Tijdens zijn verblijf in Berlijn schreven Cor en Doortje elkaar tientallen brieven. Deze bijzondere correspondentie vormde een belangrijke bron voor Vinkenborgs onderzoek.
Voor het boek bezocht hij onder meer het documentatiecentrum voor dwangarbeid in Berlijn, sprak met familieleden van Cor en reconstrueerde zijn verblijf in de stad. Daarbij kwam naar voren welke diepe sporen de oorlog en de bombardementen op Berlijn bij Cor hadden achtergelaten.
De titel Retour Berlijn en terug verwijst naar Cors gedwongen vertrek naar Berlijn in 1943 en zijn terugkeer naar de stad in 1989, rond de val van de Berlijnse Muur.
De edities van de Vrije Westfriese Krant en het boek Retour Berlijn en terug vormen een waardevolle aanvulling op de collectie van het Westfries Archief. Samen bieden zij een bijzonder tijdsbeeld van zowel de Tweede Wereldoorlog als de jaren tachtig. Bovendien zijn beide nauw met elkaar verbonden door het verhaal van Cor van de Poel uit Hoorn, medeoprichter van de Vrije Westfriese Krant.
Uitvaartvereniging Venhuizen-Hem
Deze maand heeft het Westfries Archief het verenigingsarchief ontvangen van de Uitvaartvereniging Venhuizen-Hem over de periode 1960-2010. De vereniging werd op 13 februari 1925 opgericht onder de naam Onderlinge Uitvaartvereniging Venhuizen-Hem. In de loop der jaren voerde zij verschillende namen, waaronder Begrafenisvereniging Venhuizen-Hem en Uitvaartvereniging Venhuizen-Hem. Na een samenvoeging met de uitvaartverenigingen van Wijdenes-Oosterleek en de aansluiting van de leden van de opgeheven vereniging De Laatste Eer uit Hoogkarspel, ging de organisatie in 2023 verder onder de naam Uitvaartvereniging Drechterland.
De vereniging zet zich in om de uitvaart van haar leden goed geregeld en betaalbaar te houden.
Collectie de Greeuw
Gedurende de maand juni zijn diverse stukken geschonken uit de collectie De Greeuw. De collectie bestaat uit uiteenlopende archiefstukken die een breed beeld geven van het lokale verenigings- en bedrijfsleven. De vader van de schenker was actief binnen tal van verenigingen en werkzaamheden in de regio Andijk en Medemblik. Zo bevat de collectie onder meer stukken van de Vier Noorder Koggen, boekjes van de Gereformeerde Kerk (in Hersteld Verband) in Andijk, loterijclub ‘Onder Ons’ uit Medemblik en het Gemeente- en Energiebedrijf Sijbekarspel (GES).
Daarnaast zijn er stukken die verband houden met het tuinbouwbedrijf van de broer van de schenker, waaronder een kasboek. De collectie wordt aangevuld met diverse overige documenten die samen een waardevol beeld geven van het lokale leven in de regio.
Rouwbrieven
18e-eeuwse rouwbrieven uit Enkhuizen, afkomstig uit het nalatenschap van de grootvader van de schenker: A.M. van de Waal (1890-1968). Van de Waal was verzamelaar in Amsterdam en destijds archivaris bij de Nederlandsche Bank. In die functie deed hij onderzoek naar de voorouders van de toenmalige directeur (1912-1931), Gerard Vissering (1865-1937). Bij dit onderzoek kwamen de namen van personen uit de rouwbrieven naar voren. Het gaat om de rouwbrieven van Maria Belkmeer uit 1733, Jan Ys uit 1736 en Albert Belkmeer uit 1774.
De Gidsen Blokker
Enkele verzamelde stukken van de Gidsen in de omgeving van Blokker. De Gidsen was een scoutinggroep. De stukken dateren uit de jaren zestig, toen de schenker lid was van de Gidsen.
Het Westfries Archief krijgt regelmatig schenkingen aangeboden. Soms door organisaties die hun archieven willen overdragen. Maar vaak zijn het particulieren die foto’s of documenten aanbieden die vanwege een historische waarde in een archiefbewaarplaats thuishoren. Het Westfries Archief beschikt over faciliteiten om deze documenten onder de juiste condities duurzaam te bewaren. Daarnaast zorgt het Westfries Archief ervoor dat het verworven archief voor onderzoeksdoeleinden beschikbaar wordt gesteld aan een groter publiek.
