In archieven kom je soms de gekste dingen tegen, zoals een ruzie om een verdwenen ham. Ja echt, een homp vlees! Maar wie heeft de ham gestolen? En waarom? Kom op vrijdag 1 mei naar Expeditie NEXT in Enkhuizen. Of bezoek na 1 mei met je klas het Westfries Archief. Met de vaardigheden van een historicus los je De Hamvraag op en win je een mooie prijs!
Een huwelijk aan diggelen
De Hamvraag is gebaseerd op het boek ‘Een huwelijk aan diggelen’, over Zacheus de Jager en Margaretha van Beresteijn. Dit rijke echtpaar uit Enkhuizen besloot na vele jaren huwelijksjaren uit elkaar te gaan. De twee konden elkaar niet meer uitstaan. Hun levensverhaal is bekend dankzij archeologisch onderzoek in Enkhuizen en uitgebreid onderzoek in het Westfries Archief.
Zoon Gijsbert vindt het verschrikkelijk dat zijn moeder en stiefvader zo met elkaar omgaan. Hij wil daarom hun laatste grote ruzie oplossen. Bij deze ruzie beschuldigen de twee voormalige geliefden elkaar van het stelen van een ham. Gijsbert vraagt aan kinderen om De Hamvraag op te lossen. Want wat is er nu echt met de ham gebeurd?

Historisch detectivespel
De Hamvraag is een spel voor kinderen en bestaat uit verschillende puzzels. Door goed samen te werken kunnen de puzzels worden opgelost. Zo zetten ze het gebroken huwelijksglas van Zacheus en Margaretha weer in elkaar en lezen ze het handschrift in een oud boek. Ook tekenen ze op een oude kaart van Enkhuizen een route uit. Als dit allemaal is gelukt, vinden de kinderen de letters van een persoonsnaam.
Bij de laatste opdracht moeten ze samen goed kijken naar schilderijen waarop Zacheus, Margaretha en bekenden van hen zijn afgebeeld. Een van de geportretteerden weet namelijk het antwoord op De Hamvraag en heeft dit aan het papier toevertrouwd. Met het archiefdocument van deze persoon ontdekken de kinderen wat er precies is gebeurd. Zo lossen ze de ruzie tussen Zacheus en Margaretha over de ham op.
Expeditie NEXT
Tijdens Expeditie NEXT worden kinderen en hun ouders/begeleiders enthousiast gemaakt voor de wetenschap in de breedste zin van het woord. Kinderen kunnen tijdens de Expeditie proberen De Hamvraag op te lossen in de Zuiderkerk in Enkhuizen. Als dit lukt, winnen ze een mooie prijs.
Wat? Expeditie NEXT – het nationale wetenschapsfestival voor kinderen
Waar? Binnenstad Enkhuizen, Noord-Holland
Wanneer? Vrijdag 1 mei, 11.00 – 17.00 uur
Kaarten? Gratis voor kinderen en € 7,50 voor volwassenen (inclusief 2 drankjes)
Doelgroepen? Kinderen van 4 tot en met 12 jaar en hun ouders/begeleiders

Voor leerlingen en docenten
Na 1 mei is het ook mogelijk De Hamvraag te doen tijdens een schoolbezoek aan het Westfries Archief. Het verhaal raakt aan verschillende thema’s die op school worden behandeld: zeventiende eeuw, VOC, slavernij, handel en welvaart. Bezoek gratis met je klas het Westfries Archief en neem ook een kijkje in onze archiefkluis waar de echte oude documenten worden bewaard.
Klik hier voor meer informatie
Bekijk ook eens
Bekijk alle
WFA in prominente rol op 300e Convent van Rijksarchivarissen
Op 15 april 2025 vond in het Nationaal Archief in Den Haag het 300e Convent van Rijksarchivarissen plaats. Ter gelegenheid van deze bijzondere mijlpaal waren niet alleen de huidige directeuren van de Regionale Historische Centra en het Nationaal Archief aanwezig, maar ook oud-rijksarchivarissen. Tijdens het feestelijke programma stonden zowel het verleden als de toekomst centraal. […]
Het verhaal achter de Drentse keien in Westfriesland
Naast het gebouw van het Westfries Archief op de Blauwe Berg in Hoorn is een nieuw informatiebord geplaatst dat het bijzondere verhaal vertelt van de Drentse keien in Westfriesland. Deze indrukwekkende oeroude zwerfstenen speelden ooit een belangrijke rol bij het versterken van de Westfriese dijken en hielpen zo mee om het land droog en veilig […]
Nieuwe indexen in maart 2026
Vrijwilligers van het Westfries Archief nemen iedere maand vele pagina’s door uit akten van de burgerlijke stand of notariële akten en halen daar vele namen uit. In maart 2026 zijn de volgende indexen de burgerlijke stand verwerkt op onze website: Nieuwe indexen op nieuw-notariële archieven (NNA) zijn: Een overzicht van alle geïndexeerde bronnen vindt u […]
Aanwinsten maart 2026
In de maand maart heeft het Westfries Archief nieuwe aanwinsten mogen ontvangen. De schenkingen van de maand bestaan uit kasboeken van het logement ‘De Doelen’ in Hoorn, boekjes met betrekking tot het voormalige station in Avenhorn, een aquarel van de omgeving Wadway/Wognum, fotoalbums van diverse families, een hinderwetvergunning, notulen en kasboeken uit de omgeving Obdam […]Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en ontvang 1 x per maand het laatste nieuws over nieuwe aanwinsten en activiteiten van het Westfries Archief.
"*" geeft vereiste velden aan